300 میکرومتر!
پیکسل LCD یکی از واحدهای بسیار کوچکی است که تصویر روی نمایشگر کریستال مایع، یا LCD، را میسازند، مانند مانیتور رایانه یا تلویزیون صفحهتخت. واژهٔ پیکسل کوتاهشدهٔ «picture element» به معنای «عنصر تصویر» است. روی مانیتور 27 اینچی فولاچدی، هر پیکسل حدود 0.3 میلیمتر یا 300 میکرومتر پهنا دارد. یک میکرومتر یک میلیونیم متر است.
پیکسل اندازهٔ استانداردی ندارد. اندازهٔ آن به بزرگی صفحه و تعداد پیکسلهای آن بستگی دارد. اندازهٔ صفحهها بهصورت قطری، از یک گوشه تا گوشهٔ مقابل، سنجیده میشود. صفحهٔ فولاچدی 1,920 پیکسل عرض و 1,080 پیکسل ارتفاع دارد، یعنی در مجموع حدود 2 میلیون پیکسل.
سازندگان مانیتور اندازهٔ پیکسل را بهصورت گام پیکسل (pixel pitch) اعلام میکنند. دل (Dell) برای مانیتور 27 اینچی فولاچدی 0.3114 میلیمتر و برای مدل فولاچدی با صفحهٔ 23.8 اینچی 0.2745 میلیمتر ذکر کرده است. صفحهٔ 27 اینچی حدود 60 سانتیمتر عرض دارد و تقسیم این عرض بر 1,920 پیکسل همان 0.31 میلیمتر را به دست میدهد. عدد 300 میکرومتر در این سایت با مانیتور فولاچدی با صفحهای در همین حدود اندازه همخوانی دارد.
جا دادن پیکسلهای بیشتر در یک صفحهٔ هماندازه، هر پیکسل را کوچکتر میکند. مانیتور 27 اینچی 4K، 3,840 پیکسل عرض دارد که دو برابر است، پس پهنای پیکسلهای آن 0.1554 میلیمتر است، یعنی نصف.
LCD خودش نور تولید نمیکند. چراغی در پشت صفحه نور را بهسوی جلو و از میان همهٔ پیکسلها میتاباند. هر پیکسل به سه سلول با فیلترهای قرمز، سبز و آبی تقسیم میشود و هر سلول جداگانه کنترل میشود.
هر سلول لایهای نازک از کریستال مایع دارد، مایعی که مولکولهایش میتوانند در یک جهت ردیف شوند. نوری که به آن میرسد قطبیده است، یعنی موجهایش در یک جهت نوسان میکنند. کریستال مایع این جهت را 90 درجه میچرخاند و به همین دلیل نور از فیلتر قطبنده در جلوی صفحه عبور میکند.
اعمال ولتاژ بر کریستال مایع این چرخش را قطع میکند و فیلتر جلوی نور را میگیرد. با تغییر ولتاژ، سلول روشنتر یا تیرهتر میشود. رنگهایی که بیننده میبیند از ترکیب این سه رنگ با شدتهای متفاوت پدید میآید. قرمز و سبز با هم زرد دیده میشوند و هر سه با هم سفید.